SPORCU SAĞLIK HİZMETLERİ

 

    Bilindiği gibi sporcu sağlığıyla ilgili çalışmalar üç başlık altında irdelenir:

    1-Koruyucu sporcu sağlığı hizmetleri

    2-Hastalık/yaralanmalarda tanı ve tedavi 

    3-Sportif rehabilitasyon hizmetleri

 

    Bu üç başlık altında ortaya konulan çerçevede ideal sporcu sağlığı hizmetleri verilebilir.

 

    1-Koruyucu sporcu sağlığı hizmetleri

    Birinci basamaktır ve çok önemlidir.

    Genel sağlık hizmetleri içinde yapılan aşılamalar sporcular açısından  da yaşamsaldır.örneğin tetanoz aşısı birçok açık yaralanmaya uğrayan sporcular için  böyle bir öneme sahiptir.

    Sporcu sağlık muayeneleri daha çok lisans vizeleri sırasında yapılan ve spor yapmaya uygunluğa onay veren bir uygulamadır.Çerçevesi

geniştir.Profesyonel futbolcular için birçok tahlil ve

tetkik zorunluluğu varken amatör branşlarda bu istenmez.

    Sporcu sağlık eğitimi koruyucu sağlık hizmetleri içinde etkili bir yöntem olarak sürdürülür.Bu eğitim süreklilik arz eder.Sporcular insan vücuduyla ilgili,koruyucu malzemenin kullanımı ile ilgili, beslenme,ilkyardım ve genel olarak sportif risklerle ilgili bilgilendirilirler. Bilimsel araştırmaların belirttiği gibi sporcu sağlık eğitimi alan sporcuların daha az sakatlandıkları ve oluştuğunda da sakatlanmalarla daha kolay baş edebildikleri gösterilmiştir.

    Fiziksel uygunluk testleri ile sporcunun kuvvet,dayanıklılık,esneklik, çabukluk gibi özellikleri ile vücut tipi(somatotip) saptanır.Bu testler kişinin uygun spor branşına yönlendirilmesi ya da sporcunun antrenman kapasitesinin belirlenmesinde önemlidir.                         

Bilindiği gibi özellikle spor branşlarına uygun yapıdaki kişilerin belirlenmesi  olası sakatlıklardan koruyucudur Yanı sıra elit sporcuların yetişmesine imkan verir.

 

    2-Hastalık/yaralanmalarda tanı ve tedavi

   Spor sakatlanmaları çoğu zaman kas-iskelet sistemi hasarları şeklinde görülmekle beraber çok daha ciddi yaşamı tehdit eden yaralanmalar seyrekte olsa görülebilir.Bununla beraber toplumsal popülasyona uyan çeşitli hastalıklar sporcularda da ortaya çıkabilir.

     Birinci basamak teşhis-tedavide sporcunun giderilebilir sağlık sorunları belirlenerek tedavisi yapılır.Ya da  uzman müdahalesinin

gerekliliği belirlenerek hastaneye sevk edilir.

     Spor sahalarındaki basit yaralanmalarda ilkyardım ve ön tedavi yöntemleriyle baş edilmeye çalışılır.

     Komplike hastalık ve yaralanmaların teşhis ve tedavisi ise geniş olanaklara sahip hastanelerdeki teşhis ve tedavi olanaklarıyla sağlanabilir.

 

    3-Sportif rehabilitasyon hizmetleri

   Sporcuların normal yapıdaki kişilere göre fiziksel yapılarının daha gelişmiş olduğu ortadadır.Dolayısıyla bir sakatlanma veya hastalanma durumunda spordan uzak kalan sporcunun fiziksel kayıpları da fazla olacaktır.

     Rehabilitasyonu yeniden inşaa etme,yeniden yapılandırma olarak tanımlarsak,sportif rehabilitasyonun sakat/hasta sporcunun sahalara dönme

den önceki son sağlık aşaması olduğu anlaşılabilir.

     Sporcu yaptığı spora uygun olarak çeşitli yöntemlerle fiziksel ve ruhsal olarak güçlendirilmeye çalışılır.Optimal bir düzeye ulaştığında da sahalara dönmesine izin verilir.

     Ne yazık ki rehabilitasyon aşamasının değişik nedenlerle geçiştirilmesi kronik spor sakatlıklarının en önemli nedenidir.