SPORDA ÖLÜMLER VE SAHADA ALINACAK ÖNLEMLER
Sporla ilgili ilk ölüm efsanelerle tarihin harmanlandığı antik döneme aittir.
Ozan Pindar’ın anlattığına göre; M.Ö.490’da Maraton denilen yerde Perslerle yaptıkları savaşı kazanan Atinalılar asker Pheilipides’i haberi şehre ulaştırması için yola çıkarırlar.40 km.lik bu mesafeyi koşarak kateden asker zafer haberini verdikten sonra ölür.Bu ölümüne koşu bugünkü maraton yarışlarına esin kaynağı olmuştur.
Ne yazık ki sporda ölüm olayları bu efsanevi ölümle sınırlı olmamıştır. Spora katılım oranları arttıkça spor alanlarındaki ölümlerde artış gözlenmiştir.
Dünyada sağlıklı yaşam için spor anlayışını yaygınlaştıranlardan biri olan Jim Fixx’in 1984’te jogging yaparken ölmesi sağlık için spora yönelen insanları ürkütmüştür.
1988 Seoul olimpiyatları şampiyonu ve Dünya rekortmeni ünlü ABD’li bayan atlet Florence Griffith-Joyner 1998’de kalp krizinden yaşamını yitirmişti.
Ülkemizde de yıllarca profesyonel futbol oynamış kardeşlerin birbiri ardına kalpten ölmeleri derin üzüntü yaratmıştır.
Yakın zamanda Bursa da bir futbolcumuzun sahada ani ölümü kamuoyunda spora endişeyle bakılmasına neden olmuştur.Diğer taraftan da sporcu sağlığını ve sahalardaki sağlık önlemlerini gündeme getirmiştir.
Sporda karşılaşılan ölümler :
Ani ölüm tanımı üzerinde de tartışmalar vardır.Kimi uzmanlara göre bir saat içinde,kimilerine göre ise 24 saat içinde gerçekleşen ölümler böyledir.Dünya sağlık teşkilatı(WHO) ise ‘’Kişinin terminal devreye girmesinden belirtilerin başlamasından 6 saat sonra gelişen ani ölümdür.’’
Travmatik ölümler:
Çeşitli çarpma,çarpışma,düşme v.b. nedenlerle oluşan ölümlerdir.Kayak, boks, futbol, dağcılık,paraşüt v.b. sporlarda görülebilir.
Travmatik olmayan ölümler:
Herhangi bir darbe olmadan ortaya çıkan ölümlerdir.Nedenleri ancak otopsiyle anlaşılabilir.Çoğu zaman altta yatan nedenin koroner arter hastalıkları ve doğumsal kalp anomalileri olduğu görülmüştür.Bununla beraber sıcak çarpması,hipotermi gibi çevresel nedenlerin etkileri de belirlenmiştir.
Önleme ve korunma için:
Önceden sağlık kontrolünden geçme.
Aşırı şiddetli antrenmanlardan kaçınma.
Yavaşça artan egzersizlerle spora başlama.
İklimsel özellikleri yani;aşırı sıcak ve soğuğun etkilerini gözetme.
Sigara kullanmama.
Ani ölümlerden önce görülen;göğüs ağrısı,aşırı yorgunluk gibi belirtilerde egzersiz veya sporu derhal sonlandırma.